Kinh thành Thăng Long nhộn nhịp về tin thắng trấn của Thủ Độ ở Hông Châu đưa lại. Khắp các đường, các phố trong thành, dân chúng nô nức kéo nhau ra bờ sông Nhị đón xem đoàn quân sĩ khải hoàn, đông như nước chảy.
Trộn lẫn trong đám bình dân, mặc thuần sắc đen hay màu nâu sẫm, người ta nhật thấy những nhà sư áo vàng mũ đỏ, vừa đi vừa đọc kinh siêu độ cho các sĩ tốt trận vong hay những lính tráng áo nâu nón sơn long tong chạy ngược chạy xuôi với cái dáng ta đây quan trọng lắm.
Thỉnh thoảng, những tiếng quát tháo, những tiếng trống khẩu báo hiệu có các đại thần trẩy qua. Dân gia xô nhau tránh ra hai bên, nhường lối cho những võng giá, những xe cộ, những con ngựa thắng yên cương lộng lẫy, trên lưng có các võ tướng ngồi.
Trên mặt sông lại còn náo nhiệt lắm:
Thuyền bè như lá tre bơi san sát dọc hai bên cầu phao. Bọn thủy thủ phải khó khăn chật vật lắm mới có thể từ bờ bên này sang bờ bên kia sông hàng vạn người vừa quan vừa lính vừa dân.
Mặt nước đục ngầu bị đập, khuấy, rẽ ra bởi những mái chèo, khoắng lên bởi những bánh lái, sùi bọt như nước bể và nổi lên muôn làn sóng bấp bênh.
Bờ bên kia cũng chẳng chịu kém phần đông đúc ồn ào. Tự những làn mạc quanh đấy, người ta xô nhau lại chờ xem, chưa kể những chuyến thuyền bè khảm qua sông, mỗi lúc một đổ lên đất bao nhiêu kẻ hoặc vì phận sự mà đến hoặc bởi tính tò mò.
Cát đường lầm lên như đám sương mù theo gió bay tỏa dưới ánh sáng chói lọi tự nền mây xanh gieo xuống.
Bỗng, một tiếng ấm ào vĩ đại, mãnh liệt, xa xôi vẳng lại, át hẳn tiếng nhộn nhịp của đám đông:
tựa hồ tiếng hổ gầm làm cho cây cối phải nín bặt. Gió lúc ấy đã tắt vậy mà từ xa một cơn lốc bụi vẩn lên, là là tiến đến như đám mây sắc vàng nhạt.
Tiếng động mỗi lúc một rõ, một gần, như cơn giông tố rồi tự đầu khúc đường cái quan thẳng tắp, trắng phau dưới ánh nắng, người ta bắt đầu nhận thấy bọn quân nhạc. Khúc Khải Hoàn nổi dậy, ầm ầm như bảo giật sấm rền.
Sau đám nhạc, bọn tù bình lốc nhốc bước nhanh, tóc rối bù, mặt nhem nhuốc, áo xống tả tơi. Kẻ này bị trót riệt cánh khuỷu ra đằng sau, kẻ kia bị xiềng từng tốp một, có kẻ gông đóng, chóng mang, cử động một cách đau đớn, ê chề.
Quân canh tù chia làm hai hàng đi kèm hai bên, tay luôn luôn đánh đập để thôi thúc những kẻ khốn nạn kia không được khóc than hoặc chậm chạp.
Bọn lính cầm cờ tiếp ngay đám ấy. Nào ngờ ngũ hành, cờ tuyết mao, nào dùi đồng, phủ việc, rực rỡ chói lòe.
Quan dân lúc ấy đứng giạt ra, yên phăn phắc, vừa có dáng kinh sợ vừa có vẻ hãi hùng.
Trong bọn cầm cờ, một tên võ sĩ cầm loa báo những tin đắc thắng của toán sĩ tốt ban sư, có ý ca tụng công lao của Thủ Độ.
Cứ mỗi câu nói phát ra từ miệng loa, dân chúng lại hò reo ầm ĩ.
Sau cùng, Thủ Độ cưỡi voi tiến đến.
Các nhà sư xếp hàng ra đón và cứ thủng thỉnh đi giật lùi ở trước đầu voi, tay giơ những cái lư trầm, khói thơm nghi ngút bốc lên. Thủ Độ, trước những cách tiếp rước long trọng đó, vẫn điềm nhiên như một pho tượng bằng đồng. Văn võ đình thần khâm mạng Hoàng Đế Trần Thái Tôn (tức Trần Cảnh đã lên ngôi) đều phủ phục trên hai hàng chiếu cạp đỏ, dâng lời chúc mừng.
Thủ Độ, đầu đội mũ đâu nâu đỏ nạm vàng, mình mặc áo giáp bạc, ngoài khắc cầm bào thêu rồng, ngồi chễm chệ trong lầu voi, một tay chống Thanh Long tuyền bảo kiếm.
Mặt hắn xồm xoàm những râu, như một mình vườn hoang đầy cỏ mọc và lạnh lùng không bao giờ thay đổi vì một xúc cảm nào. Lúc nào nước da cũng mai mái, lúc nào hai mắt cũng lim dim nhìn qua khe mí như mắt mèo khi sưởi nắng.
Một đàn xe nối sau voi, trên để cũi giam những tướng phản nghịch và cái hòm gỗ trong đựng thủ cấp tướng họ Đoàn.
Rồi, các tùy thân theo Thủ Độ đi chinh phạt Hồng Châu lần lượt kéo quân đoạn hậu. Cưỡi trên mình những con ngựa dáng đẹp, sức khỏe, tướng nào cũng ra vẻ nghênh ngang tự đắc, coi mình như các vị cứu thế anh hùng.
Mấy vạn binh rầm rộ sau cùng đám rước, tuy mệt nhọc mà tươi cười.
Tiếng trống chiêng, tiếng chân người chân ngựa, tiếng bánh xe lăn, tiếng gươm giáo xô chạm nhau thêm cho đoàn quân trẩy ấy một vẻ oai nghiêm lẫm liệt dễ khiến những linh hồn dù cứng cỏi đến đâu cũng phải kinh hoàng. Những mũ vàng, giáp sắt, nhưng màu cờ sắc áo dưới ánh nắng gay gắt nom càng rực rỡ. Người ta cảm thấy sức mạnh vô địch của toàn đại quân có thể quét sạch mọi sự trở ngại như cơn giông quét những rơm rác trên đường.
Mặt đất rung động lên như chuyển mình dưới sức mạnh phi thường.
Dọc hai bên đường cái, quân trẩy đến đâu, tiếng dân chúng hoan hô theo đến đấy. Lòng người như nao nức, như say sưa, như điêu cuồng lên vì hăng hái, vì muốn thắng đoạt cả càn khôn.
Qua cầu phao, sĩ tốt lần lượt tiến vào thành.
Trên kỳ đài, ống lệnh ầm ầm nổ, chiêng trống vang lừng.
Trần Thái Tôn thân xuất bách quan đứng ở Ngọ môn lâu tiếp đón. Những tàn vàng tán tía sáng rực một phương trời.
Trần Thủ Độ cưỡi voi đi qua, giơ hai tay ở Ngọ môn lâu tiếp đón. Những tàn vàng tán tía sáng rực một phương trời.
Trần Thủ Độ cưỡi voi đi qua, giơ hai tay lên vái tạ hoàng ân, đoạn hắn mỉm cười, quay đầu nhìn tả hữu.
Phụ Trần, lúc ấy, đi kèm hầu bên cạnh, khẽ bẩm:
– Kính thưa Tướng quốc, Hoàng hậu (tức Lý Chiêu Hoàng) vì có tang, không thể theo vua ra Ngọ môn chờ đón tướng quốc được.
Một vẻ vui mừng hiện trên gương mặt gian hùng; Thủ Độ hỏi:
– Thế nào? Việc Huệ Tôn xong rồi à?
– Bẩm xong rồi. Bên ngoài không ai ngờ vực gì cả.
– Thế còn Chiêu Hoàng?
– Hoàng hậu có ý gì khác hay không, tiểu tướng không được rõ.
– Thế nào hắn không nghi kỵ, có điều không dám nói ra đó thôi
– Muôn tâu Nương nương; giờ Ngự thiện đã gần qua rồi! ....
Lý Chiêu Hoàng, chợt tỉnh cơn mơ mộng, quay lưng lại hỏi cung nhân:
– Giờ Ngự thiện sắp qua rồi cớ sao Hoàng thượng chưa xa giá hồi cung?
– Tâu Nương nương, thần thiếp nghe đâu Ngài ngự qua dự yến bên dinh Tướng quốc.
Chiêu Hoàng ngạc nhiên:
– Hoàng thượng ngự qua đinh Tướng quốc, sao không cho ta hay?
Nhưng, nàng bỗng có vẻ buồn rầu, lẩm bẩm nói một mình:
– Thân ta hiện nay như cá nằm trốc thớt, sống chết không biết lúc nào, ai còn cần phải hỏi han gì đến ta nữa ...
Nàng thở dài, đoạn cúi đầu, yên lặng. Những cách hành động của Thủ Độ từ trước cho tới khi Huệ Tôn tự tận một cách bí mật khiến nàng thêm lo sợ. Trời ơi! Cơ nghiệp mất, vẻ thiêng liêng mất, đến ngay tính mệnh cũng cheo leo! ....
Ngót hai chục tuổi đầu, nàng có ngờ đâu cuộc đời mà nàng chắt chiu, yêu dấu kia lại chỉ dành cho nàng những cái thất vọng chua cay nhường ấy? Một tấm lòng mơn mởn ái ân, thiết tha tin cậy, khi không đã bị một vết thương đau.
– Hoàng thượng đi vắng, vậy xin thỉnh Nương nương ngự thiện vậy.
Mấy lời cung nữ nhắc khiến Chiêu Hoàng thêm đau xót. Trong giây phút, nàng cảm thấy nỗi quạnh hiu, đơn độc của đời mình. Nàng, lúc ấy, có thể ví như một con hươu bị bọn thợ săn vây kín, xunh quanh mình không còn một sự tin cậy, một sự tựa nương nào nữa. Nàng yếu hèn, trơ trọi biết bao nhiêu!
– Thôi, cho ngươi triệt bỏ hết ngự soạn đi.
Cung nữ cúi đầu lui ra.
Chiêu Hoàng như thoát được một sự ám ảnh. Gục đầu bên cạnh đài gương, nàng mặc cho suối lệ chan hòa. Theo chuỗi ngọc châu tầm tã, sự đau khổ không những không nhẹ bớt phần nào, mà trái lại còn tăng thêm gấp bội. Chiếc thuyền gãy lái gặp trận phong ba, nào biết đâu là cõi phúc mà tìm?
Nàng mỏi mệt quá, đầu nhức, tim đau, thân thể rũ liệt. Lúc ấy, ví ai đem cho nàng được chút nghĩ ngơi, an ủi, thì đó là thần Chết, nàng cũng vui lòng cảm tạ ....
Chết! .... Trời ơi, chết giữa lúc này đương say đắm cái thi vị của tình yêu? ...
Giữa lúc lòng xuân đương dào dạt, đối với cuộc đời nàng còn đương muốn bám chặt lấy như kẻ ngã xuống dòng sâu cố víu lấy một vật nổi lềnh bềnh? Không!
Nàng chưa muốn chết, nàng có thể mất hết phẩm giá, mất hết cơ nghiệp của ông cha, mất hết sự vui sướng của đời phú quý mà nàng vẫn có thễ cam lòng đành phận, miễn sao nàng còn được yêu, sống mà yêu ...
– Ừ, Trần lang, người mà ta yêu mến, kính thờ, người mà ta lấy làm sự tựa nương, che chở, Trần lang còn thì hy vọng của ta còn, hạnh phúc của ta còn chứ sao? ... Nhưng, Trần lang liệu có yêu ta như lời chàng nói? ...
Ý nghĩ ấy vừa dứt, Chiêu Hoàng bỗng thấy một bàn tay để nhẹ lên vai. Nàng ngẩng đầu thì Trần Thái Tôn đang nhìn nàng một cách thương hại ...
– Trẫm vì có việc cần phải sang tướng phủ nên, lúc đi, không kịp báo tin để Ái khanh rõ, khiến Ái khanh phải buồn rầu, Trẫm thực hối hận! ....
Chiêu Hoàng đứng dậy, níu lấy vai Thái Tôn, khóc nức nở:
– Thất tiện thiếp phải buồn rầu vì một sự nhỏ mọn mà bệ hạ đã hối hận thì khi thiếp chăng may gắp những sự hiểm nghèo ghê gớm, Bệ hạ chắc hẳn thương tâm lắm nhỉ? ...
Trần Thái Tôn nghe nói bỗng có vẻ lo sợ:
– Ái khanh nói gì, Trẫm không hiểu?
– Bệ hạ ơi, thiếp tưởng Bệ hạ hiểu rõ lắm rồi thì phải! Tính mệnh của thiếp hiện nay như trứng để đầu đẳng, không biết sớm tối nguy ở lúc nào. Quanh mình thiếp, tuyền là thù địch cả, trông cậy còn một Bệ hạ, nhưng chẳng hay ...
Thái Tôn, thấy Chiêu Hoàng ngừng nói, nhìn nàng hồi lâu rồi khẽ nói:
– Ái khanh nghi ngờ trẫm?
– Vâng! Thiếp ngờ không biết Bệ hạ có thương yêu thiếp được như lòng thiếp kính thờ Bệ hạ không? Sợ khi giông tố phũ phàng, Bệ hạ không đủ cương quyết bảo hộ cho thiếp khỏi những nỗi dập vùi đày đọa, vì Trần Thái sư, dù sao chăng nữa, đối với Bệ hạ cũng có tình cốt nhục nặng hơn nghĩa phu thê ...
– Ái khanh chớ ngờ vực mà oan trẫm lắm. Trẫm được như ngày nay đều nhờ Ái khanh cả. Huống hồ, ngoài những vinh hoa phú quý. Ái khanh còn cho trẫm cả một tấm lòng yêu, thứ bảo vật mà hết thảy kho tàng trên thế gian cũng không đọ được. Trẫm chắc rằng không bao giờ xảy ra sự gì để phiền lòng Ái khanh.
Mà, ví dù vạn nhất có điều gì, nếu uy quyền của trẫm không đủ bảo hộ cho Ái khanh, trẫm nguyện sẽ cùng Ái khanh cũng chịu nỗi đau khổ ấy.
– Thiếp xin cảm ơn Bệ hạ. Một lời chỉ phán, thực hơn một thang thuốc hồi sinh đó Bệ hạ! ....
– Ái khanh chớ lo, cương thường nghĩa trong, tào khang chi thê bất khả hạ đường. Thái sư với trẫm tình trong là chú cháu, nhưng mặt ngoài là vua tôi, chẳng lẽ bầy tôi lại làm bức vua hay sao?
– Lẽ phải thì như thế, nhưng lòng dạ con người lắm khi đè nén cả lẽ phải.
Thiếp đã thờ Bệ hạ, cha thiếp đã trở nên kẻ tu hành hiếu tình vậy mà rút lại cha thiếp bỗng dưng chết một cách thảm thê. Tự tử ư? Xét ra Phụ hoàng thiếp không có một lẽ gì đáng phải tự tử hết. Gửi mình ở chốn am mây, vui cùng câu kinh, tiếng kệ, lại thêm mắt được nhìn canh rể hiền con thảo, bách tính an vui, những lẽ ấy phải khiến cho Phụ hoàng thiếp yêu đời thiết sống chứ? Chẳng qua Thái sư sợ thiên hạ lấy Phụ hoàng thiếp ra làm bung sung cho những cuộc tranh chiến nên mới đang tâm trừ khử đi đấy thôi. Đã giết cha, Thái sư không lẽ để con yên, vì sợ thù oán sau này ...
Thái Tôn, không ngờ Chiêu Hoàng đoán rõ cả sự thực, vừa sợ vừa thương, vội đỡ nàng ngồi xuống long sàng và kiếm lời an ủi:
– Lời Ái khanh đoán vị tất đã đúng sự thật. Để Trẫm dò xem, Thái sư quả thực đã chuyên quyền làm ác, trẫm không khi nào tha. Còn riên phần Ái khanh, trẫm thề dù phải hy sinh đời trẫm cũng cam lòng chứ quyết không khi nào trẫm để Ái khanh phải khổ.
Trần Thủ Độ, lúc ấy, đang cùng bọn mưu sĩ, bàn việc ở trong Tướng phủ thì, một tên lính hoảng hốt chạy vào bẩm rằng:
– Trăm lại Tướng công, đức Hoàng Đế tự nhiên bỏ cung điện, một mình đi đâu không biết! ....
Tái mặt, Thủ Độ vùng đứng dậy, hỏi dồn tên linh:
– Thế còn Hoàng hậu đâu?
– Bẩm Hoàng hậu vẫn còn ở trong Chính cung, đang lo sợ khóc lóc tra hỏi bọn cung nhân.
– Vua đi hồi nào?
– Bẩm điều ấy không ai biết cả. Mãi lúc nội giám dâng văn thiện, trong cung thấy thiếu vua, ai nấy mới đổ đi tìm ...
– Thế viên Cửu Môn Đề đốc đã cật vấn bọn lính canh chưa?
– Bẩm đã. Nhưng ban ngầy, cửa thành mở, người ra kẻ vào cũng nhiều, bọn lính canh vô tình ...
– Vô tình! Đem chém hết cả chúng nó đi cho ta!
Thủ Độ nổi giận ra công đường, phát lệnh tụ tướng. Giây lát, văn võ kéo đến đông đủ. Ai nấy nhìn sắc mặt Thủ Độ, đều hồi hộp lo âu.
– Bách quan, trong cung vừa xảy ra việc đại biến, bách quan đã ai rõ chưa?
Văn, võ nhớn nhác trông nhau, yên lặng.
Thủ Độ đập bàn, thét lớn:
– Ô hay? Ta hỏi các ngươi cứ ngây ra như phỗng sành vậy? Các ngươi đã ai biết rõ tin Hoàng Đế xuất bôn chưa?
Các quan hết hồn, đồng thanh nói:
– Bẩm Tướng công, chúng tôi chưa ai được biết tin dữ dội ấy cả.
Thủ Độ cười nhạt:
– Hừ, các quan thì còn ai biết gì nữa! Những việc lớn của Triều đình đã quan hệ đâu bằng những việc tư ở nhà!
Các quan biết Thủ Độ, đang lúc tức giận, trách mắng vô lý, nhưng hết thảy đều không dám cãi.
Thủ Độ hỏi:
– Bây giờ làm thế nào?
Một quan văn tiến lên đáp:
– Trước hết, xin Tướng công giữ kín việc này, đừng hở cho công chúng biết, kẻo lòng người xôn xao, những quân bất trắc lại nhân cơ hội làm càn chăng.
Một mặt, Tướng công truyền cho bọn thám tử đi lùng khắp các nơi, từ nhà các đại thần đến nhà bách tính, xem Vua ẩn lánh nơi nào.
Thủ Độ dậm chân xuống đất, nghiến răng:
– Việc này, mưu mô chắc lại chỉ tự Lý Chiêu Hoàng. Hắn đoán chúng ta muốn hại nên cố sức quyến rũ Vua đây.
Bọn mưu sĩ cũng hùa theo:
– Tướng công nói rất phải. Việc này chắc chỉ tự Lý Nương nương cùng đồng đảng mà ra!
– Đồng đảng? Lý Chiêu Hoàng còn rất nhiều đồng đảng? Ta tưởng bọn đồng đảng của hắn đã bị ta tru lục cả rồi?
– Bẩm Tướng công, bọn trung thần của nhà Lý đã hết sao được. Chúng chưa hết thì hắn còn tìm đủ thiên phương bách kế mưu phá công cuộc ta làm.
– Nếu vậy thì rồi chúng nó sẽ chết không còn một mống. Các tướng đâu, mau mau điểm lính đi sục sạo khắp nơi, bất kỳ chỗ nào có thể ngờ được và vào bất kỳ ai hễ có bộ dạng khả nghi là bắt cổ về đây ta hỏi.
Các võ tướng dạ ran, tức khắc mỗi người đi một ngã, điểm lính tìm Vua.
Quay lại, Thủ Độ bảo bọn quan văn:
– Còn các ông nữa, các ông hãy để tâm dò xét giúp ta việc này. Và, nhất là các ông lúc nào cũng nên sẵn sàng, hễ có lệnh triệu mà ai thiếu sót chậm trễ, ta sẽ trị tội.
Khi còn một mình với bọn mưu sĩ, Thủ Độ tỏ ý phàn nàn:
– Đầu đuôi chỉ tại ta làm việc cấp quá. Ta muốn phế bỏ Chiêu Hoàng để trú mối lo về sau, thành thử nài ép Vua một cách thái quá mới nên cơ sự này. Ta đã bày tỏ hết các lẽ lợi hại, khuyên Vua nên bỏ Hoàng hậu, xách lập vợ An Sinh Vương Liễu lên ngôi Chính cung. Người ấy, tuy là chị dâu họ vua nhưng có đức lớn, nhan sắc đoan chính phúc hậu, đáng vì mẹ dân, không như Chiêu Hoàng, tướng hồng nhan bạc phận hiện ra ngoài. Chẳng ngờ, Thái Tôn chung tình, không nỡ phụ vợ, không nỡ mất lòng anh, nhất định phản đối ta kịch liệt. Thái Tôn lại nói nếu ta còn nài ép, sẽ bỏ ngôi đi tu. Thoạt đầu, ta cho đó chỉ là lời khảng khái của tuổi trẻ, không ngờ Thái Tôn dám cả gan làm thực! Cái cử động ấy đáng khen mà đáng giận. Đáng khen vì Thái Tôn là người chồng chung hậu, không quên những ơn to của Chiêu Hoàng đã nhường ngôi cho mình. Đáng giận vì Thái Tôn dám không nghe lời ta, làm việc lớn mà còn để cho tình nhi nữ sai khiến nổi.
Thủ Độ lặng im một lạt, sau lại nói:
– Xem thể đủ biết việc Thái Tôn đi trốn không phải tự Lý Chiêu Hoàng như ta vừa đổ vấy. Ta biết, nhưng ta vẫn buộc tội cho Chiêu Hoàng, cốt để cho mọi người cùng ngờ vực hắn, như thế dễ cho công việc ta sau này. Kể ra cũng hơi tàn nhẫn thực. Lấy ngôi của người, ép người cho cháu mình rồi lại truất bỏ người đi. Nhưng, thiên hạ là của chung, ai khôn nấy được. Nhà Trần cướp ngôi nhà Lý cũng như nhà Lý đã cướp ngôi nhà Lê, trờ đời chỉ là một tấn trò tranh cướp lợi danh. Ta truất bỏ Chiêu Hoàng, định gả cho Lê Phụ Trần, như thế là còn tử tế. Ta mà nhẫn tâm đem giết đi, Chiêu Hoàng cũng đành chịu vậy, kêu ai?
Mỉm cười đắc chí, Thủ Độ tiếp:
– Người ta ở đời, một là lưu hương thiên cổ, hai là di xú vạn niên. Thủ Độ này dù chẳng được tiếng trung nghĩa với nhà Lý như Quan Vân Trường khi xưa tận tâm với nhà Hán, thì cũng để được tiếng về sau là người khôn ngoan, giảo quyệt chẳng thua chi Tào A Man! Bây giờ các ngươi nên cùng ta vào cung khám xét xem có được điều gì hay hơn chăng? Ta quyết chỉ từ giờ đến chiều, bọn võ tướng thể nào cũng tìm thấy Vua. Kẻ nào dám ẩm nặc Vua, ta sẽ tru di tam tộc. Mà nếu Vua nhất quyết không về, ta sẽ cùng văn võ bách quan thiết đại triều nghi ở chỗ Vua trụ.
Võ vàng, xanh lướt dưới ánh sáng hai ngọn sáp hồng. Chiêu Thánh Công chúa, ngồi trước án thư, tay phải đỡ cằm, yên lặng. Nàng yên lặng, vẻ mặt lạnh lùng vì lòng nàng đã hấp hối, trí nàng đã mệt nhoài bởi đau khổ nghĩ ngợi. Viên nữ nhạc, theo lệ thường, ôm đàn lại gần nàng và so dây khẽ nắn. Mấy tiếng oán than dìu dặt cất lên trong bầu không khí nặng nề ...
Công chúa thở dài, ngẩng đầu, chau mặt. Nàng không đủ sức tỏ cho nữ nhạc cái ý muốn hay không muốn nghe đàn. Ngà lòng, đành phận, nàng như một cánh bèo trên nước, mặc cho làn sóng muốn trôi đi tới đâu thì đi. Giá lúc ấy có ai cười đùa bỡn cợt bên mình nàng, Chiêu Thánh Công chúa cũng không ngăn cấm. Đối với sự đời, nàng là người chết rồi!
Tiếng đàn cất lên, ngập ngừng, đứt nối, rồi xô xát não nùng. Mà, khúc tương tư khi trước, ngẫu nhiên, lại thổn thức trên mười sáu đoạn tơ đồng. Mười sáu đoạn tơ đồng thổn thức rung động, cũng như trái tim nàng, đã gần thôi đập, còn cố bồi hồi rung động. Nàng nhớ lại mấy câu thơ nàng đã làm, nhớ lại những giờ đắm say mơ mộng, ái tình như hẹn ước với nàng bao cảnh rực rỡ thắm tươi. Thế mà nay, tấm thân cá chậu chim lồng, tình duyên ngang trái, hy vọng tiên tan, trái tim nàng chỉ còn là một chiếc bình ngọc chứa đầy huyết lệ! ....
Tiếng đàn vẫn bổng trầm khoan nhặt, tỉnh thức trong tim nàng héo hắt biết bao nỗi nhớ niềm thương. Nàng thở dài, ngả đầu xuống lưng ghế, cặp mắt lờ đờ xa thẳm ...
Giữa lúc ấy, tiếng hài hoa đi nhẹ trên gạch lát bỗng khiến nàng lưu ý. Rối, khúc đàn tự nhiên dứt tiếng, một người cung nữ rón rén bước vào.
Ngồi thẳng dậy, Chiêu Thánh Công chúa nhìn tên cung nữ mới vào bằng cặp mắt lo ngại. Cung nữ quỳ thưa:
– Muôn tâu Đức Bà, Trần Thái sư đã tìm thấy Vua rồi. Ngài ngự truyền không muốn về Triều nữa và yêu cầu Thái sư để Ngài được yên tâm cửa Phật, gác bỏ sự đời. Thái sư không nghe, bắt trăm quan phải sắp đại triều nghi ở ngay sân chùa để làm việc, nói rằng:
Vua đâu thì triều đình ở chỗ nấy, Hoàng thượng không biết làm thế nào, đành phải xa giá về cung. Xem ý Ngài buồn lắm, chẳng nói năng lời nào. Thái sư tâu đồi việc gì. Ngài chỉ gật đầu. Hiện giờ hạ thần nghe mong manh rằng Thái sư đương thảo chiếu tước ngôi Chánh cung của Đức Bà, ép tiến An Sinh Vương Phi làm Hoàng hậu. Chiếu chỉ có lẻ sớm mai thi hành!
Chiêu Thánh Công chúa lắng nghe cung nhân nói. Sắc mặt dần dần tái nhợt, nàng bỗng rên lên một tiếng và ngất đi ...
Lúc nàng tỉnh lại thì mặt trăng cũng vừa soi bóng qua khung cửa sổ tròn, nhuộm nếp áo lụa mỏng nàng mặc một màu trắng xanh mờ tỏ. Nhìn mặt trăng đầy đặn vô tình, Chiêu Thánh Công chúa thở dài than:
– Trời ôi! Có thể nào như vậy được chăng? Chỉ vì một chiếc ngai vàng mà kẻ kia nhẫn tâm bách hại ta đến thế ư? Lợi danh là gì mà nó khiến cho loài người sinh lòng tham lam độc địa đến bậc ấy à? Cướp hết cơ nghiệp của Liệt Thánh ta.
Thủ Độ còn chưa thỏa, còn muốn cướp nốt cả hạnh phúc của đời ta nữa! Phú quý ta có tiếc gì, nhưng một người đàn bà không thể sống không tình yêu. Tình yêu của ta, Thủ Độ sắp làm cho tan nát; hắn sẽ giết ta một cách tàn nhẫn biết chừng nào!
Dứt lời, Công chúa gục đầu xuống án, rũ rượi như cánh hoa tàn ... Nàng không khóc được nữa, vì không còn nước mắt đâu mà khóc nữa. Cảnh tượng trong cung lúc ấy lạnh lùng thảm đạm như cảnh một bãi tha ma. Thị nữ nhìn nhau, lắc đầu, rỏ lệ. Chúng thương cho một bà vua thất thế cũng có mà càng thương cho kiếp đàn bà hèn yếu vô cùng ...
Mặt trăng vẫn điềm nhiên tỏa ánh sáng xuống vường Ngự uyển, nhuộm cỏ hoa một vẻ ảo huyền. Làn gió đưa hương vẫn rì rào trong ngàn lá cụm hoa. Mà, tiếng trùng eo óc canh thâu vẫn cử khúc nhạc nghìn vạn năm để ca ngợi một cái bí mật nào không rõ ...
Thời khắc qua ...
Một cảm giác nặng nề vẫn đè xuống trái tim mọi người. Thì, xa xa, trống lầu bỗng điểm canh ba ...
Công chúa ngẩng đầu, nhìn khắp bọn cung nhân một lượt nàng bảo chúng rằng:
– Thôi, đêm đã khuya rồi, cho các con đi nghỉ, không phải chầu hầu nữa. Các con có thương ta thì, từ mai đây, hình ảnh của ta có còn phảng phất Công chúa chỗ thâm cung này, các con chớ để cho phai mờ đi là đủ rồi! ....
Bọn cung nữ sụt sùi ôm mặt khóc. Chiêu Hoàng cúi đầu, hai bàn tay ôm lấy ngực như cố giữ cho trái tim khỏi vỡ tan tành. Tự đáy lòng khô héo, hai dòng máu đỏ bỗng tràn ra hai khóe mắt, âm thầm chảy xuống cặp má hồng phai ...
Một tên cung nữ đứng gần, thấy vậy, vội giơ mảnh khăn là ra đón. Thì lạ thay! Những giọt lệ rỏ xuống mảnh khăn là tự nhiên rắn lại như một chuỗi ngọc châu ...
Lời khẩu truyền như vậy phải chăng ý nói lệ khổ tình của Chiêu Thánh Công chúa dù ngàn vạn năm vẫn chẳng bao giờ ráo được? ...
The End